Skip to main content

Bαρέα και ανθυγιεινά στα εργοστάσια του Facebook

Εργαζόμαστε όταν κάνουμε ένα tweet ή όταν ανεβάζουμε φωτογραφίες με γατάκια στο Facebook; Η απάντηση στο ερώτημα, υποστηρίζουν αρκετοί οικονομολόγοι, ίσως μας επιτρέψει να διαπιστώσουμε ποιοι θα είναι οι κυρίαρχοι της οικονομίας του κυβερνοχώρου στον 21ο αιώνα.

του Άρη Χατζηστεφάνου

Eάν ένα σχόλιο που κάνουμε στο Facebook βοηθά την εταιρεία να συγκεντρώσει πληροφορίες για εμάς, τις οποίες στη συνέχεια πουλά σε διαφημιστικές εταιρείες για να μας στέλνουν στοχευμένα διαφημιστικά μηνύματα, είναι προφανές ότι κάποιοι κερδίζουν χρήματα από μια δική μας δραστηριότητα.

Η παρατήρηση αυτή οδήγησε ορισμένους στο συμπέρασμα ότι το Facebook και άλλες πλατφόρμες, που καταγράφουν και επεξεργάζονται κάθε μας κίνηση… μας χρωστάνε πολλά μηνιάτικα από την «εργασία» που τους προσφέραμε.

Αυτό ήταν παραδείγματος χάριν το συμπέρασμα μια καλλιτεχνικής καμπάνιας με τίτλο «Wages for Facebook» («Μισθοί για το Facebook») που μας καλούσε να αντιμετωπίσουμε κάθε δραστηριότητά μας στο διαδίκτυο ως απλήρωτη εργασία. Στο «μανιφέστο» τους, το οποίο παρουσίαζαν σε εκθέσεις με τη μορφή ενός κειμένου που εμφανιζόταν σε ένα iPad, σημείωναν μεταξύ άλλων: «Το αποκαλούν φιλία. Εμείς το αποκαλούμε απλήρωτη εργασία. Με κάθε μας like και chat η υποκειμενικότητά μας δημιουργεί κέρδη τα οποία καρπώνονται αυτοί. Το αποκαλούν διαμοιρασμό, εμείς το αποκαλούμε κλοπή».

Η πρωτοβουλία αντέγραφε ουσιαστικά ορισμένες από τις βασικές αρχές του προγράμματος «Wages for Housework» («Μισθός για την οικιακή εργασία») που αναπτύχθηκε από το ριζοσπαστικό φεμινιστικό κίνημα της Ιταλίας τη δεκαετία του 1970 και απαιτούσε από το κράτος να πληρώνει την εργασία που πραγματοποιούν οι γυναίκες για τη συντήρηση των νοικοκυριών τους. Ενώ, όμως, το «Wages for Housework» πατούσε σε στιβαρές οικονομικές αναλύσεις ακαδημαϊκών όπως η Σίλβια Φεντερίτσι, που άσκησαν εποικοδομητική κριτική στον μαρξισμό και αντιμετώπισαν τα οικιακά σαν μια μορφή εργασίας για την αναπαραγωγής της εργατικής δύναμης (reproductive labor), τα επιχειρήματα του «Wages for Facebook» φάνταζαν ελαφρώς έωλα.

Παρ’ όλα αυτά, αρκετοί ακαδημαϊκοί, όπως ο Κρίστιαν Φουτς, από το Πανεπιστήμιο του Westminster, έδωσαν νέο νόημα στη σχετική συζήτηση, υποστηρίζοντας ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης «αποτελούν χώρους για την εκμετάλλευση πλεονάζουσας εργατικής δύναμης σε καπιταλιστικές συνθήκες». Στα βιβλία του ο Φουτς αναφέρεται σε διαφορετικές μορφές απλήρωτης εργασίας (από τους σκλάβους και τις νοικοκυρές μέχρι… τους χρήστες του Facebook) και αναλύει τους μηχανισμούς με τους οποίους εξαναγκάζονται να προσφέρουν δωρεάν εργασία (οι σκλάβοι με την απειλή του θανάτου, οι γυναίκες της πατριαρχικής κοινωνίας άλλοτε με τη φυσική βία και άλλοτε με συναισθηματικές πιέσεις και οι «εργάτες» του Facebοok με την απειλή να αποκλειστούν από κοινωνικές δραστηριότητες).

Οπως εξηγεί ο καθηγητής του Kings College, Νικ Σρνίτσεκ, στο πολύ ενδιαφέρον βιβλίο του «Platform Capitalism», «η απάντηση στο ερώτημα εάν οι online δραστηριότητές μας αποτελούν εργασία, στο πλαίσιο της καπιταλιστικής παραγωγής, δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται σαν μια σχολαστική αντιπαράθεση μεταξύ ακαδημαϊκών». Εάν πρόκειται για δωρεάν εργασία, σημειώνει ο Σρνίτσεκ, οι εταιρείες που την καρπώνονται αποτελούν ένα θείο δώρο για το σύνολο του καπιταλιστικού συστήματος – καθώς ανοίγουν νέους δρόμους για την εκμετάλλευση της εργασίας. Εάν όμως οι online δραστηριότητές μας δεν αποτελούν εργασία, αυτές οι εταιρείες-πρότυπα απλώς παρασιτούν σε βάρος άλλων βιομηχανιών που παράγουν αξία. Συνεπώς ο καπιταλισμός βρίσκεται σε ακόμη πιο δεινή θέση απ’ ό,τι πιστεύαμε.

Η απάντηση, λοιπόν, στο ερώτημα εάν ένα like αποτελεί εργασία θα μας αποκαλύψει εάν το Facebook θα αποτελέσει την General Motors του 21ου αιώνα ή εάν πρόκειται για ένα ακόμη παράσιτο (όρο τον οποίο έχει χρησιμοποιήσει ο Ντέιβιντ Χάρβεϊ για να περιγράψει και πλατφόρμες όπως η Google). Οπως συμβαίνει πολύ συχνά, ο Σρνίτσεκ διαπίστωσε ότι οι απαντήσεις στα ερωτήματα που δημιουργεί η νέα οικονομία του διαδικτύου βρίσκονταν μπροστά στα μάτια μας και μάλιστα στις πρώτες σελίδες ενός βιβλίου που κυκλοφόρησε πριν από περίπου 150 χρόνια: τον πρώτο τόμο από το «Κεφάλαιο» του Μαρξ.

Στο «Κεφάλαιο» η παραγωγική εργασία συνδέεται άμεσα με την παραγωγή αντικειμένων τα οποία είναι χρήσιμα για άλλους. «Εάν ένα πράγμα είναι άχρηστο», εξηγούσε ο Μαρξ, «τότε είναι άχρηστη και η εργασία που περιέχει, δεν λογαριάζεται σαν εργασία και συνεπώς δεν αποτελεί αξία». Ο Σρνίτσεκ καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι πλατφόρμες όπως το Facebook δεν εκμεταλλεύονται δωρεάν εργασία, αλλά μετατρέπουν τις online δραστηριότητές μας σε «πρώτη ύλη», την οποία επεξεργάζονται με αλγόριθμους και πουλάνε στους διαφημιστές προκειμένου αυτοί να στέλνουν στοχευμένα διαφημιστικά μηνύματα. Και αυτό το συμπέρασμα όμως τροφοδοτεί έναν νέο γύρο αντιπαράθεσης: αποτελεί η διαφήμιση μια παραγωγική διαδικασία;

Πριν από μερικές δεκαετίες, ο μεγάλος μαρξιστής οικονομολόγος Πολ Σουίζι είχε απαντήσει αρνητικά, περιγράφοντας τις διαφημίσεις ως μια μη παραγωγική ιδιότητα του μονοπωλιακού καπιταλισμού. Πιθανότατα, δηλαδή, θα κατέτασσε και αυτός ορισμένες πλατφόρμες, όπως το Facebook, στα παράσιτα της σημερινής οικονομίας.

Πηγή:

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

Yemen VAPORIZES Saudi ARAMCO HQ & Obliterates Every Saudi Airport

Jackson Hinkle Official Saudi Arabia's Civil Aviation Authority now confirms that 12 people were killed and 309 injured in Yemen's strike on King Khalid International Airport. Then the strikes kept coming: Terminal 4 in Riyadh, two hits on Dammam's King Fahd airport in 24 hours, Abha, and reports of eight Saudi airports closing. Saudi Airlines is now racing to move billions of dollars' worth of planes out of harm's way, the Misk Global Forum has been cancelled, and the EU–GCC summit has been postponed. After Saudi Arabia struck Yemeni oil fields, Ansarallah issued evacuation warnings for Aramco's Dhahran headquarters, its main Riyadh refinery and King Khalid airport, and footage then showed the Aramco HQ on fire. Now Riyadh is asking for talks in Oman, Trump says nothing happens until after the midterms, and Hinkle shares what the Yemeni delegation went through to reach Iran for the funeral of Sayyed Ali Khamenei.
Post a Comment
Read more

Lula's reelection in Brazil is win for BRICS & Palestine, loss for US, Israel, & dollar

Geopolitical Economy Report The historic re-election of President Lula da Silva in Brazil is a victory for BRICS, Palestine, Latin America, and the Global South, and a significant blow to the United States, Israel, and dollar hegemony. Ben Norton explains the major geopolitical and economic implications of Brazil's 2026 presidential election.
Post a Comment
Read more

WE LOST”: Lowkey DROPS BOMBSHELL on Trump, Israel & UK’s FAILED War in Yemen

Double Down News The Pentagon’s worst nightmare has just become a reality. For a decade, the US, UK, and their Gulf proxies spent billions dropping state-of-the-art bombs on Yemen to break them into submission. Instead, the poorest nation on earth just paralysed the Western war machine, shut down 12% of global maritime trade, and bankrupted Israel’s strategic southern port. In this exclusive Double Down News documentary, Lowkey exposes the staggering £15 Billion BAE Systems blood scandal, the dark history of Western intervention, and how a starving, besieged nation weaponised its geography to stand in total solidarity with Gaza—and won. The global military-industrial complex is terrified. This is the story the establishment media refuses to tell you.
Post a Comment
Read more

Trump Blames Bret Baier & FOX NEWS For Election Wipeout

The Jimmy Dore Show Following the Republicans’ drubbing in Tuesday’s midterm elections, Donald Trump blamed the losses on a range of others, even pointing the finger at Fox News host Bret Baier. He also seemed to reverse his ringing endorsement of Greg Abbott just ten hours after publicly praising the Texas Governor. In this segment Jimmy highlights Trump’s complaints about Senator John Cornyn’s perceived disloyalty and his claims that Fox News has treated him unfairly, arguing that Trump demands loyalty from others while readily abandoning allies himself.  Jimmy connects all this behavior to Trump’s earlier attacks on supporters who pressed him to release the Epstein files, invoking Rush Limbaugh’s prediction that Trump alone could destroy his connection with his political base. Jimmy argues that Trump’s refusal to accept responsibility and repeated reversals expose the weakness of his political leadership and the one-sided nature of his loyalty.
Post a Comment
Read more

Iran & Yemen’s Maritime Trap: How They Control Global Trade

BreakThrough News Saudi Arabia has $142 billion in American weapons. Yemen is the poorest country in the Arab world. So why can't Riyadh win? Last month, Ansar Allah seized Mokha and Perim Island, and with them the Bab el-Mandeb Strait, cutting off Saudi Arabia's alternative oil route around the closed Strait of Hormuz. Mohammed bin Salman begged Trump for US airstrikes, then backed "Dawn of Yemen," a 100-warplane offensive aimed at Sanaa, as crude oil again tops $100 a barrel. Veteran war correspondent and analyst Elijah Magnier joins Rania Khalek and Zoe Alexandra on the Red Sea front, as nearly 1,000 Yemenis have been killed and 184,000 displaced since fighting resumed. But Magnier argues Ansar Allah – often referred to in US media as the Houthis – hasn't lost much ground. He explains why Saudi warplanes are largely powerless in Yemen's mountainous terrain, and why he sees the movement advancing on Taiz and Marib. And Magnier breaks down how Hormuz and Bab ...
Post a Comment
Read more

Οι Αμερικανοί έτοιμοι να εγκαταλείψουν τους Ευρωπαίους συμμάχους τους!

του system failure   Ένα άρθρο που δημοσιεύτηκε στο Foreign Affairs  (ένα από τα σημαντικότερα Αμερικανικά think tank) στις 30 Οκτωβρίου, είναι ιδιαίτερα αποκαλυπτικό όσον αφορά το μέλλον της ΝΑΤΟικής συμμαχίας και ειδικότερα, το μέλλον των Ευρωπαίων συμμάχων των ΗΠΑ. Το άρθρο έχει τίτλο «Μπορεί το Σκανδιναβικό μοντέλο να σώσει το ΝΑΤΟ;» και υπότιτλο «Ένας νέος τρόπος αποτροπής της Ρωσίας» και περιγράφει ένα νέο σχεδιασμό για την συμμαχία υπό την ταμπέλα ΝΑΤΟ 3.0. Ο κεντρικός πυρήνας του άρθρου εκθειάζει ουσιαστικά το Σκανδιναβικό ΝΑΤΟικό παρακλάδι, το οποίο παρουσιάζεται ενισχυμένο μετά την πρόσφατη ένταξη της Φινλανδίας και της Σουηδίας, υποστηρίζοντας λίγο-πολύ, ότι η επιχειρησιακή του ικανότητα έχει βελτιωθεί σε τέτοιο βαθμό, που θα μπορούσε στο άμεσο μέλλον να λειτουργήσει χωρίς την Αμερικανική συνεισφορά, εποπτεία και καθοδήγηση. Άρα, σύμφωνα πάντα με το συγκεκριμένο άρθρο, το Σκανδιναβικό παρακλάδι θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως πρότυπο και για άλλα ΝΑΤΟικά παρακλάδι...
Post a Comment
Read more

PROOF Israelis Are SPYING On Us

Revolutionary Change Peter Hager goes over the breaking news that Israel has been spying on us, using spyware and tech through ads and other means to monitor Americans without their knowledge.
Post a Comment
Read more

Confirmed: US imperialists wanted to drag Russia into a war with Ukraine since at least 2019

globinfo freexchange   As we wrote in our previous article, after almost eight years, the US imperialists and the NATO criminals got what they wanted. They finally managed to drag Russia into a war with Ukraine.     We now have indisputable evidence for that, through a document by the top US think tank, RAND Corporation. In the preface of a 2019 report under the title Extending Russia, Competing from Advantageous Ground we read: [emphasis added]                            The purpose of the project was to examine a range of possible means to extend Russia. By this, we mean nonviolent measures that could stress Russia’s military or economy or the regime’s political standing at home and abroad. The steps we posit would not have either defense or deterrence as their prime purpose, although they might contribute to both. Rather, these steps ar...
3 comments
Read more

A warning to the US-Zionist warhawks: Iran has a plan to retaliate against even a nuclear strike

globinfo freexchange And how do we know that? We saw it in the field and the way through which Iran marked an unprecedented victory against US-Zionist criminals. Iran completely changed the nature of war.  As we wrote  right before the beginning of the US-Zionist attack against Iran: The nature of war has changed dramatically since the Iraq war, due to technological developments. A ground invasion, especially against Iran, would be catastrophic for the US empire with unpredictable consequences, even if the regime-change mission successfully completed. The Iran allies in the region are still active, despite their losses. […] armed groups dispersed in the Middle-East and affiliated with Iran, can lead to an asymmetric, out-of-control conflict to the point where US forces may suddenly find themselves trapped in a wider deadly warzone with no exit. The new, relatively cheap technology of drones and small/middle range missiles, is easily accessible to these groups. The Ansar Allah ...
Post a Comment
Read more

Varoufakis: IT technologies will overthrow Capitalism

globinfo freexchange The former Greek Minister of Finance, Yanis Varoufakis, ended his recent speech on the Future of Capitalism, at the New School, New York, with some interesting remarks. As he said: The world we live in, is increasingly rudderless, in a constant slow burning recession, while at the very same time, the increasing concentration in the IT sector is creating the new technologies that will do that which the Left has failed to do: overthrow Capitalism. It is really very simple. The moment machines pass the Turing test properly, and you pick up the phone and you do not know whether the person you are talking to is a human being or a machine ˙ the moment we are going to have 3D printers operating as public utilities - you can send any blueprint to it and it can print from one pin to a motorcycle, or to a car - the moment that this happens, we have not just a process of Schumpeterian creative destruction, but we have a process where economies of sc...
2 comments
Read more